DPPA Là Gì? Cơ Chế Mua Bán Điện Trực Tiếp Theo Nghị Định 80 Và Cơ Hội Cho Doanh Nghiệp

Trong bối cảnh doanh nghiệp ngày càng quan tâm đến chi phí điện, mục tiêu giảm phát thải và xu hướng sử dụng năng lượng xanh, khái niệm DPPA đang được nhắc đến nhiều hơn tại Việt Nam. Đặc biệt, sau khi Nghị định 80/2024/NĐ-CP được ban hành, cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện lớn đã có cơ sở pháp lý rõ ràng hơn.

Vậy DPPA là gì, cơ chế này hoạt động như thế nào và doanh nghiệp có thể tận dụng cơ hội gì từ chính sách mới? Hãy cùng LumiSolar tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

DPPA là gì?

DPPA là viết tắt của Direct Power Purchase Agreement, được hiểu là cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện lớn.

Hiểu đơn giản, thay vì chỉ mua điện theo mô hình truyền thống thông qua đơn vị bán lẻ điện, doanh nghiệp có thể tham gia cơ chế mua điện trực tiếp từ các nhà máy điện năng lượng tái tạo như điện mặt trời, điện gió, thủy điện nhỏ, sinh khối hoặc các nguồn năng lượng tái tạo khác theo quy định.

Cơ chế này giúp các doanh nghiệp sử dụng điện lớn có thêm lựa chọn về nguồn cung điện, đồng thời hỗ trợ phát triển năng lượng sạch, giảm phát thải carbon và thúc đẩy thị trường điện cạnh tranh tại Việt Nam.

Nghị định 80 quy định gì về cơ chế DPPA?

Nghị định 80/2024/NĐ-CP quy định về cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện lớn.

Điểm đáng chú ý của Nghị định 80 là lần đầu tiên cơ chế DPPA được quy định rõ ràng, tạo nền tảng pháp lý cho việc mua bán điện trực tiếp tại Việt Nam. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong quá trình phát triển thị trường điện cạnh tranh, đồng thời mở ra cơ hội mới cho các doanh nghiệp có nhu cầu sử dụng năng lượng sạch.

Theo tinh thần của Nghị định 80, DPPA không chỉ là câu chuyện mua bán điện, mà còn là công cụ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong chiến lược năng lượng, đáp ứng yêu cầu về phát triển bền vững, ESG, giảm phát thải và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Có những hình thức mua bán điện trực tiếp nào?

Cơ chế DPPA theo Nghị định 80 có thể được hiểu theo hai hình thức chính.

1. Mua bán điện trực tiếp qua đường dây kết nối riêng

Đây là hình thức đơn vị phát điện năng lượng tái tạo bán điện trực tiếp cho khách hàng sử dụng điện thông qua đường dây kết nối riêng, không đi qua lưới điện quốc gia.

Mô hình này phù hợp trong trường hợp nhà máy điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện có vị trí gần nhau, có khả năng đầu tư hạ tầng kết nối riêng và đáp ứng các điều kiện kỹ thuật, pháp lý liên quan.

Ví dụ, một khu công nghiệp, nhà máy sản xuất hoặc cụm doanh nghiệp có thể hợp tác với đơn vị đầu tư điện mặt trời hoặc điện gió gần khu vực để mua điện trực tiếp thông qua hệ thống đường dây riêng.

Ưu điểm của mô hình này là hai bên có thể chủ động thỏa thuận hợp đồng mua bán điện, giá điện, sản lượng, thời hạn hợp đồng và các điều kiện vận hành. Tuy nhiên, việc triển khai cần tính toán kỹ về hạ tầng đấu nối, chi phí đầu tư, quyền sử dụng đất, an toàn điện và các thủ tục pháp lý liên quan.

2. Mua bán điện trực tiếp qua lưới điện quốc gia

Đây là hình thức đơn vị phát điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện lớn tham gia cơ chế mua bán điện thông qua lưới điện quốc gia.

Trong mô hình này, điện từ nhà máy năng lượng tái tạo được phát lên lưới điện quốc gia. Khách hàng sử dụng điện lớn vẫn nhận điện thông qua hệ thống lưới điện, nhưng có cơ chế hợp đồng và thanh toán theo quy định giữa các bên liên quan.

Hình thức này phù hợp hơn với các doanh nghiệp lớn có nhu cầu sử dụng điện ổn định, nhưng không nhất thiết phải nằm gần nhà máy điện năng lượng tái tạo.

Đối tượng nào có thể tham gia DPPA?

Cơ chế DPPA hướng đến hai nhóm đối tượng chính.

Thứ nhất là đơn vị phát điện năng lượng tái tạo. Đây có thể là các dự án điện mặt trời, điện gió, thủy điện nhỏ, sinh khối hoặc các nguồn năng lượng tái tạo khác đáp ứng điều kiện theo quy định.

Thứ hai là khách hàng sử dụng điện lớn. Đây thường là các doanh nghiệp sản xuất, khu công nghiệp, nhà máy, trung tâm dữ liệu, chuỗi bán lẻ lớn, khách sạn, khu nghỉ dưỡng hoặc các đơn vị có sản lượng điện tiêu thụ cao và có nhu cầu sử dụng điện xanh.

Với nhóm khách hàng doanh nghiệp, DPPA đặc biệt phù hợp cho các đơn vị đang hướng đến chứng chỉ xanh, tiêu chuẩn ESG, Net Zero, giảm phát thải trong chuỗi cung ứng hoặc yêu cầu từ đối tác quốc tế về sử dụng năng lượng tái tạo.

DPPA mang lại lợi ích gì cho doanh nghiệp?

Chủ động hơn trong chiến lược năng lượng

Trước đây, nhiều doanh nghiệp phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nguồn điện từ lưới. Với cơ chế DPPA, doanh nghiệp có thêm lựa chọn mua điện từ nguồn năng lượng tái tạo, từ đó chủ động hơn trong kế hoạch sử dụng điện dài hạn.

Điều này đặc biệt quan trọng với các ngành sản xuất có cường độ sử dụng điện lớn như dệt may, da giày, điện tử, cơ khí, thực phẩm, logistics, trung tâm dữ liệu và sản xuất công nghiệp.

Hỗ trợ mục tiêu chuyển đổi xanh

Ngày càng nhiều thị trường xuất khẩu yêu cầu doanh nghiệp chứng minh yếu tố môi trường trong sản xuất. Việc tham gia cơ chế DPPA giúp doanh nghiệp gia tăng tỷ lệ sử dụng năng lượng tái tạo, từ đó cải thiện hồ sơ ESG và đáp ứng yêu cầu của khách hàng quốc tế.

Đối với các doanh nghiệp đang đặt mục tiêu giảm phát thải carbon, DPPA là một trong những công cụ quan trọng để chứng minh cam kết sử dụng điện sạch.

Tăng tính cạnh tranh của doanh nghiệp

Doanh nghiệp sử dụng năng lượng tái tạo không chỉ giảm áp lực về môi trường mà còn tạo lợi thế cạnh tranh về hình ảnh thương hiệu. Trong nhiều ngành, yếu tố “sản xuất xanh” đang trở thành điểm cộng lớn khi đàm phán với đối tác, nhà đầu tư và khách hàng.

Một doanh nghiệp có chiến lược năng lượng rõ ràng, sử dụng điện sạch và quản trị phát thải tốt sẽ dễ dàng nâng cao uy tín hơn trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo

DPPA không chỉ có lợi cho khách hàng sử dụng điện lớn mà còn tạo động lực cho các nhà đầu tư năng lượng tái tạo. Khi có cơ chế mua bán điện trực tiếp, các dự án điện mặt trời, điện gió và năng lượng sạch có thêm cơ hội tiêu thụ sản lượng điện thông qua hợp đồng với doanh nghiệp.

Điều này góp phần thúc đẩy thị trường năng lượng tái tạo phát triển bền vững hơn, giảm áp lực phụ thuộc vào các nguồn điện truyền thống.

DPPA có phù hợp với doanh nghiệp vừa và nhỏ không?

Về bản chất, cơ chế DPPA theo Nghị định 80 tập trung vào nhóm khách hàng sử dụng điện lớn. Do đó, không phải doanh nghiệp nào cũng có thể tham gia ngay theo mô hình DPPA đầy đủ.

Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là doanh nghiệp vừa và nhỏ không có cơ hội chuyển đổi sang năng lượng sạch. Với các doanh nghiệp có quy mô tiêu thụ điện chưa đủ lớn để tham gia DPPA, giải pháp thực tế hơn là lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái tại chính cơ sở sản xuất, văn phòng, nhà xưởng hoặc cơ sở kinh doanh.

Đây là cách giúp doanh nghiệp tự tạo ra một phần điện năng để sử dụng, giảm tiền điện hằng tháng, hạn chế phụ thuộc vào điện lưới và từng bước xây dựng hình ảnh doanh nghiệp xanh.

Điện mặt trời áp mái có liên quan gì đến DPPA?

DPPA là cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện lớn. Trong khi đó, điện mặt trời áp mái là giải pháp doanh nghiệp tự đầu tư hoặc hợp tác đầu tư hệ thống điện mặt trời ngay trên mái công trình của mình.

Hai mô hình này có thể khác nhau về cơ chế pháp lý và quy mô triển khai, nhưng đều hướng đến một mục tiêu chung: tăng tỷ lệ sử dụng năng lượng tái tạo, giảm chi phí điện và giảm phát thải.

Đối với nhiều doanh nghiệp, điện mặt trời áp mái là bước đi thực tế, dễ triển khai hơn trước khi tính đến các mô hình mua bán điện trực tiếp quy mô lớn. Đặc biệt, các nhà xưởng, kho bãi, trung tâm thương mại, khách sạn, trang trại và cơ sở sản xuất có diện tích mái lớn rất phù hợp để lắp đặt hệ thống điện mặt trời.

Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì nếu muốn tham gia xu hướng điện xanh?

Để tận dụng cơ hội từ DPPA và xu hướng năng lượng tái tạo, doanh nghiệp nên bắt đầu từ việc đánh giá nhu cầu sử dụng điện thực tế.

Trước tiên, cần xem xét sản lượng điện tiêu thụ hằng tháng, khung giờ sử dụng điện cao điểm, phụ tải ban ngày, diện tích mái có thể lắp đặt điện mặt trời và mục tiêu tiết kiệm điện. Với các doanh nghiệp sản xuất, cần tính toán kỹ giữa điện lưới, điện mặt trời áp mái, pin lưu trữ và khả năng mở rộng trong tương lai.

Tiếp theo, doanh nghiệp nên xây dựng lộ trình chuyển đổi năng lượng. Không nhất thiết phải đầu tư quy mô lớn ngay từ đầu. Có thể bắt đầu bằng hệ thống điện mặt trời áp mái bám tải, sau đó mở rộng thêm pin lưu trữ hoặc các giải pháp quản lý năng lượng thông minh.

Cuối cùng, doanh nghiệp cần lựa chọn đơn vị tư vấn có kinh nghiệm để đảm bảo hệ thống được thiết kế đúng công suất, đúng tiêu chuẩn kỹ thuật, an toàn điện và đạt hiệu quả đầu tư lâu dài.

Cơ hội cho doanh nghiệp tại Hải Phòng, Quảng Ninh và khu vực miền Bắc

Tại các địa phương có nhiều khu công nghiệp, nhà xưởng, cảng biển, logistics và cơ sở sản xuất như Hải Phòng, Quảng Ninh, Hải Dương, Thái Bình, Bắc Ninh, Bắc Giang, nhu cầu sử dụng điện của doanh nghiệp rất lớn.

Đây cũng là nhóm khách hàng có tiềm năng cao trong chuyển đổi năng lượng xanh. Với diện tích mái nhà xưởng rộng, thời gian sử dụng điện chủ yếu vào ban ngày, điện mặt trời áp mái là giải pháp có tính khả thi cao, giúp giảm chi phí vận hành và nâng cao hình ảnh doanh nghiệp.

Đối với các doanh nghiệp lớn, DPPA mở ra thêm lựa chọn mua điện tái tạo trực tiếp trong tương lai. Đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, việc lắp điện mặt trời tại chỗ là bước đi thực tế, nhanh chóng và dễ kiểm soát hơn.

LumiSolar đồng hành cùng doanh nghiệp trong giải pháp điện mặt trời

LumiSolar – thương hiệu điện mặt trời của Công ty TNHH Công nghệ Việt Số Hoá cung cấp giải pháp tư vấn, thiết kế và lắp đặt hệ thống điện mặt trời cho hộ gia đình, hộ kinh doanh, nhà xưởng, khách sạn, trang trại và doanh nghiệp.

LumiSolar tập trung vào các giải pháp điện mặt trời hòa lưới bám tải, điện mặt trời hybrid có pin lưu trữ, hệ thống không phát ngược lên lưới, hệ thống điện mặt trời cho nhà xưởng và các giải pháp tối ưu chi phí điện cho doanh nghiệp.

Với đội ngũ kỹ thuật có kinh nghiệm thực tế, LumiSolar hỗ trợ khách hàng từ khâu khảo sát phụ tải, tính toán công suất, lựa chọn thiết bị, thiết kế hệ thống, thi công lắp đặt đến hướng dẫn vận hành và bảo hành sau lắp đặt.

Kết luận

DPPA là cơ chế mua bán điện trực tiếp giữa đơn vị phát điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện lớn. Theo Nghị định 80, cơ chế này tạo nền tảng quan trọng cho việc phát triển thị trường điện cạnh tranh, thúc đẩy năng lượng tái tạo và mở ra cơ hội mới cho các doanh nghiệp muốn sử dụng điện xanh.

Đối với doanh nghiệp lớn, DPPA là hướng đi đáng quan tâm trong chiến lược năng lượng dài hạn. Đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, lắp đặt điện mặt trời áp mái là giải pháp thực tế để tiết kiệm điện, giảm phát thải và từng bước chuyển đổi sang mô hình sản xuất xanh.

Nếu doanh nghiệp của bạn đang quan tâm đến điện mặt trời, tiết kiệm chi phí điện và xây dựng hình ảnh doanh nghiệp xanh, LumiSolar sẵn sàng đồng hành từ khâu tư vấn đến triển khai hệ thống thực tế.

LumiSolar – thương hiệu điện mặt trời của Công ty TNHH Công nghệ Việt Số Hoá
Website: https://lumisolar.vn
Hotline: 0981.669.996
Địa chỉ: 194 Trung Hành, Hải An, Hải Phòng
Cơ sở 2: 489 Ngô Gia Tự, Hải An, Hải Phòng